Στην απόλυτη ανάγκη απλοποίησης και εκσυγχρονισμού του νομοθετικού πλαισίου, εστίασε ως μείζον και επείγον θέμα στην ομιλία του στο τακτικό συνέδριο της ΚΕΔΕ, ο δήμαρχος Αθηναίων Γιώργος Καμίνης, σημειώνοντας ότι το πρώτο μήνυμα που πρέπει να στείλουν οι αιρετοί προς την κυβέρνηση είναι: «Απλοποιείστε τις διαδικασίες, λύστε μας τα χέρια».
Πρόσθεσε δε ότι το συγκεκριμένο αίτημά προς τον Υπουργό Εσωτερικών, είναι να συστήσει άμεσα Ομάδα Έργου που θα αναλάβει να συντάξει εκ του μηδενός ένα σύγχρονο νομοθετικό πλαίσιο προσαρμοσμένο στις σύγχρονες συνθήκες και με ορίζοντα τουλάχιστον την επόμενη δεκαετία.
Ο δήμαρχος Αθηναίων, επεσήμανε επίσης ότι στη διάρκεια της κρίσης η συμβολή της Αυτοδιοίκησης αποδείχθηκε μοναδική και εμπεριστατωμένη, ενώ ταυτόχρονα φάνηκε καθαρά ποιες είναι και ποιες θα μπορούσαν να είναι οι πραγματικές δυνατότητες και αρμοδιότητες της.
Ακόμη σημείωσε πως η προσεχής συνταγματική αναθεώρηση παρέχει μία σημαντική ευκαιρία που πρέπει να αξιοποιήσουν οι αιρετοί για να επαναθεμελιώσουν την ΤΑ.
Και πρόσθεσε: «Πρέπει επίσης να ορίσουμε εκ νέου τι πόρους χρειαζόμαστε, από πού θα τους αντλήσουμε, τι είδους προσωπικό, πώς θα διαχειριζόμαστε τα οικονομικά μας, και σε ποιες περιπτώσεις θα ασκούμε και κανονιστική αρμοδιότητα.
Ακολουθεί η ομιλία του Γ. Καμίνη
ΟΜΙΛΙΑ Γ. ΚΑΜΙΝΗ
Κύριε Πρόεδρε του Ελεγκτικού Συνεδρίου, κύριε Πρόεδρε της ΚΕΔΕ, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι.
Πολλές και σημαντικές αλλαγές έχουν συντελεστεί μετά από το τελευταίο Συνέδριό μας πέρσι στην Κομοτηνή. Αλλαγές ευρύτερα στη χώρα, αλλά και στην Αυτοδιοίκηση ειδικότερα. Αλλαγές για τις οποίες ήδη ακούσαμε ενδιαφέρουσες απόψεις, τόσο από το Προεδρείο, όσο και από άλλους ομιλητές.
Γεγονός είναι πάντως ότι παρά τις μεγάλες και ενίοτε δραματικές αλλαγές και ανακατατάξεις που έχει επιφέρει η κρίση, κατορθώσαμε όχι απλώς να παραμείνουμε όρθιοι, αλλά να χαράξουμε και εν μέρει και να ακολουθήσουμε δυναμικές νέες πολιτικές, χάρη στις οποίες έχουμε αποφύγει το τέλμα και την αδράνεια, και μπορούμε να μιλάμε ήδη για κάποια θετικά αποτελέσματα.
Εγώ, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, είμαι από φύση αισιόδοξος. Πιστεύω ότι διανοίγεται ένα πεδίο πολύ σημαντικό μπροστά μας. Με λίγα λόγια βλέπω την κρίση ακριβώς ως ευκαιρία. Ευκαιρία για να αλλάξουμε. Ήταν μέχρι τώρα και θα συνεχίσει να είναι και για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα, μια δύσκολη πορεία, στην οποία ίσως και εμείς να ωριμάσαμε βίαια. Ωστόσο, στη διάρκεια αυτών των ετών η συμβολή της Αυτοδιοίκησης αποδείχτηκε μοναδική και εμπεριστατωμένη και ταυτόχρονα φάνηκε καθαρά ποιες είναι και ποιες θα μπορούσαν να είναι, οι πραγματικές δυνατότητες και αρμοδιότητες της Αυτοδιοίκησης, γιατί η Αυτοδιοίκηση, αγαπητοί συνάδελφοι, πρέπει να είναι πραγματική Αυτοδιοίκηση και εδώ τίθεται το σημαντικό ερώτημα, ο κρίσιμος προβληματισμός που θα ήθελα να μοιραστώ μαζί σας. Τι Αυτοδιοίκηση θέλουμε; Με άλλα λόγια, ποιο θέλουμε να είναι το θεσμικό μέλλον μας;
Η προσεχής συνταγματική αναθεώρηση παρέχει μία σημαντική ευκαιρία την οποία πρέπει να αξιοποιήσουμε για να επαναθεμελιώσουμε την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Για να κάνουμε όμως τις προτάσεις μας στην Πολιτεία, θα πρέπει εμείς οι ίδιοι προηγουμένως να έχουμε αποφασίσει και συμφωνήσει τι Αυτοδιοίκηση θέλουμε, ποιος θα είναι ο νέος διευρυμένος ρόλος της, οι αρμοδιότητες και οι υποχρεώσεις της και ποιες οι διακριτές γραμμές με το κεντρικό κράτος, ώστε να μην υπάρχουν αλληλοεπικαλύψεις που μόνο σύγχυση, αδικαιολόγητες καθυστερήσεις προκαλούν, γραφειοκρατία και όπου υπάρχουν όλα αυτά, το γνωρίζουμε, ευδοκιμεί και η διαφθορά.
Πρέπει επίσης να ορίσουμε εκ νέου τι πόρους χρειαζόμαστε, από πού θα τους αντλήσουμε, τι είδους προσωπικό, πώς θα διαχειριζόμαστε τα οικονομικά μας, και σε ποιες περιπτώσεις θα ασκούμε και κανονιστική αρμοδιότητα.
Κρίσιμο και κομβικό σημείο αυτής της προσπάθειας θεωρώ ότι αποτελεί η συνταγματική κατοχύρωση της οικονομικής αυτοτέλειας της Αυτοδιοίκησης. Με εξασφάλιση της απόδοσης των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων, αλλά κυρίως με ένα σύγχρονο νέο οικονομικό πλαίσιο ανταποδοτικών τελών, που θα επεκτείνεται σε όλους τους τομείς αρμοδιοτήτων και δεν θα περιορίζεται στην καθαριότητα και τον ηλεκτροφωτισμό. Στους κρίσιμους καιρούς που ζούμε, με την μεταβολή ή και την ανατροπή πολλών οικονομικών, αλλά και κοινωνικών συντεταγμένων, γίνεται σαφές ότι ο Δήμος πρέπει να γίνει αυτοδύναμος οικονομικά και να είναι υπόλογος της διαχείρισης των οικονομικών του στους πολίτες, μέσω δημοσίευσης απολογιστικών δεικτών αποδοτικότητας για κάθε παρεχομένη υπηρεσία.
Είναι αναφαίρετο δικαίωμα του πολίτη να γνωρίζει πού δαπανάται κάθε ευρώ που δίνει και είναι πρώτιστη υποχρέωση των δημοτικών αρχόντων να λογοδοτούμε τι κάνουμε με τα χρήματα αυτά.
Σκέφτομαι ένα παράδειγμα. Δεν είναι κοινή απαίτηση η ύπαρξη Παιδικών Σταθμών με σύγχρονες υποδομές, πλήρες ωράριο και σχολικά λεωφορεία; Τι κάνουμε για αυτό; Δεν περιμένουμε παθητικά τη συνδρομή του κράτους με το γνωστό απροσδιόριστο τρόπο εκπλήρωσης των οικονομικών του υποχρεώσεων; Και δεν θα ήταν προτιμότερο, και για εμένα αυτό αποτελεί κεντρικό ερώτημα, εκτός από τη θεσμοθέτηση των ΚΑΠ, να μπορεί κάθε Δήμος να ορίζει πηγές εσόδων, τα οποία να διαθέτει στη συνέχεια κατά βούληση και κοινωνική αναγκαιότητα, για παράδειγμα στις κοινωνικές δομές;
Η επίτευξη όμως όλων αυτών των στόχων, με οδηγεί στο επόμενο μείζον και επείγον θέμα στο οποίο θέλω να εστιάσω. Στην απόλυτη ανάγκη απλοποίησης και εκσυγχρονισμού του νομοθετικού πλαισίου. Το άκουσα, είναι ουσιαστικά απαίτηση όλων μας, αλλά και θα πρέπει να επιμείνουμε, αγαπητοί συνάδελφοι. Αυτό το δαιδαλώδες και απαράδεκτο νομικό πλαίσιο των λειτουργιών των Δήμων, να αλλάξει άμεσα. Από τον τρόπο διεξαγωγής των προμηθειών, ο ΕΚΠΟΤΑ έκλεισε ήδη 22 χρόνια ζωής, μέχρι την ευελιξία μετακίνησης προσωπικού μεταξύ του Δήμου και των Νομικών του Προσώπων και από τον τρόπο συνεργασίας με την κοινωνία των πολιτών, μέχρι τη δυνατότητα του Δήμου να προχωρά σε κανονιστικές πράξεις.
Απλοποιείστε τις διαδικασίες, λύστε μας τα χέρια. Αυτό είναι το πρώτο μήνυμα που πρέπει να στείλουμε στην κυβέρνηση. Και το συγκεκριμένο αίτημά μας προς τον Υπουργό Εσωτερικών, είναι να συστήσει άμεσα Ομάδα Έργου που θα αναλάβει να συντάξει εκ του μηδενός ένα σύγχρονο νομοθετικό πλαίσιο προσαρμοσμένο στις σύγχρονες συνθήκες και με ορίζοντα τουλάχιστον την επόμενη δεκαετία, γιατί στη σημερινή συγκυρία δεν είναι δυνατόν να υπάρχουν άλλοι νόμοι για τις προμήθειες, άλλοι για τα έργα, άλλοι για τις επισκευές οχημάτων, άλλοι για τις απευθείας αναθέσεις, να απαιτούνται δεκάδες υπογραφές, ενώ Επίτροποι και Ελεγκτικό Συνέδριο να δημιουργούν καθημερινά νέα νομολογία. Για να μην αναφέρω και τις αδικαιολόγητες καθυστερήσεις της Ενιαίας Αρχής Προμηθειών, εξαιτίας των οποίων κρίσιμες λειτουργίες, τουλάχιστον του δικού μας του Δήμου, έχουν περιέλθει σε αδιέξοδο.
Το αποτέλεσμα; Φυσικά είναι το αντίθετο από αυτό που επιδιώκουμε. Το δημοτικό έργο δεν προωθείται, οι τιμές των διαγωνισμών είναι υπέρογκες και κυρίως οι δαιδαλώδεις διαδικασίες και η απίστευτη γραφειοκρατία, ευνοούν τελικά την αδιαφάνεια, τη διαφθορά και το ξέρουμε πολύ συχνά μας εξαναγκάζουν εμείς οι ίδιοι, με διάφορα τεχνάσματα να παρανομούμε.
Αναφέρω ένα παράδειγμα, Για να ολοκληρωθεί ένας πρόχειρος διαγωνισμός, χρειάζεται πληθώρα υπογραφών και χρονικό διάστημα τουλάχιστον έξι μηνών. Πώς περιμένουμε μετά να προχωρήσει το δημιουργικό μας έργο; Πώς μιλάμε για κινητικότητα στο Δημόσιο, όταν με τα νομοθετήματα των δύο τελευταίων ετών, για μια και μόνο μετάταξη υπαλλήλου από ένα Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου του Δήμου μας, στον Δήμο, απαιτήθηκαν 150 περίπου υπογραφές, μεταξύ αυτών και τριών Υπουργών, για να ολοκληρωθεί η μετάταξη.
Επείγει λοιπόν μια οργανωτική αναδιάρθρωση λειτουργίας. Η εφαρμογή της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, η αποκέντρωση υπηρεσιών, η πραγματοποίηση συναλλαγών χωρίς επαφή του πολίτη με τον υπάλληλο που χειρίζεται την υπόθεση, αυτά μπορούμε να τα κάνουμε, όπως επίσης η αναβάθμιση και η εξειδίκευση του προσωπικού. Είναι ουτοπικό να μιλάμε για ανάπτυξη, χωρίς να λαμβάνουμε υπόψη την ποιότητα και την ηλικιακή πυραμίδα του προσωπικού των Δήμων, χωρίς να έχουμε τη δυνατότητα μερικής έστω ανανέωσης του προσωπικού αυτού. Κυρίως τώρα περισσότερο από ποτέ. Τώρα που μπροστά μας βρίσκεται η μεγάλη ευκαιρία της Αυτοδιοίκησης, ενόψει ης νέας προγραμματικής περιόδου 2014-2020 της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς για πρώτη φορά θα κληθούν οι Δήμοι να διαχειριστούν άμεσα ευρωπαϊκούς πόρους. Θα χρειαστούμε εδώ την εφαρμογή διαχειριστικών προτύπων για την απορρόφηση των πόρων αυτών. Είναι μια προοπτική με τεράστιες δυνατότητες, που συγκαταλέγεται στις προκλήσεις της επόμενης μέρας, της νέας εποχής, της εποχής μετά το μνημόνιο, που θα σημάνει αλλαγή πολιτικών συντεταγμένων, τόσο για το κράτος, όσο και για την Αυτοδιοίκηση και θα επιζητά όχι μόνο την αναζήτηση νέων τρόπων χρηματοδότησης, αλλά ένα σύγχρονο νομικό πλαίσιο που θα αναδείξει τη δυναμική και το ευρύ τόξο αποτελεσματικής παρέμβασης και αποδοτικής πολιτικής της Αυτοδιοίκησης, γιατί η ώρα της ενηλικίωσης και του απογαλακτισμού από το κράτος έχει έρθει, αγαπητοί συνάδελφοι. Το ζητούμενο είναι να μην μας προσπεράσει.
Φυσικά, τα σοβαρά προβλήματα παραμένουν. Ωστόσο τώρα διαθέτουμε ορισμένα σημαντικά πολιτικά και κοινωνικά μέσα αντιμετώπισης. Είναι το θετικό κεφάλαιο που μας έδωσε η εμπειρία. Ο προσεκτικός σχεδιασμός, αλλά και η εξωστρέφεια. Να επενδύσουμε σε αυτά, στην καινοτομία, στην επιχειρηματικότητα, στην κοινωνική επιχειρηματικότητα, στον τουρισμό και στην ανάπτυξη, για να αντιμετωπίσουμε τη μάστιγα της ανεργίας και να δημιουργήσουμε θέσεις εργασίας, να αναχαιτίσουμε το κύμα φυγής των νέων από τις πόλεις μας και από τη χώρα.
Παράλληλα, να παραμείνουμε αταλάντευτα επικεντρωμένοι στην ανάπτυξη της κοινωνικής αλληλεγγύης, αλληλεγγύης με σεβασμό στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια, σε συνεργασία με την κοινωνία των πολιτών, και με εθελοντές, και να αντιταχθούμε σθεναρά στις φωνές του μίσους, της μισαλλοδοξίας, της ξενοφοβίας, του ρατσισμού, με σταθερή προσήλωση στις δημοκρατικές αρχές.
Λένε, αγαπητοί συνάδελφο, ότι το μέλλον ανήκει στις πόλεις, στις πόλεις και στις Αρχές τους, την Αυτοδιοίκηση, που μπορεί να συνομιλεί με το διεθνές περιβάλλον και με τις προκλήσεις των καιρών. Από την πλευρά της η Αυτοδιοίκηση έδειξε στα χρόνια της κρίσης ότι μπορεί να αναπληρώνει, εκτός από το να λειτουργεί συμπληρωματικά και αυτόνομα, μπορεί να αναπληρώνει τις βασικές δομές της κεντρικής εξουσίας. Για να συντονίσουμε όμως όλοι το βηματισμό μας με τις απαιτήσεις και τις προδιαγραφές της νέας εποχής, και για να αξιοποιήσουμε τις ευκαιρίες, θα πρέπει τώρα και το κράτος να αναγνωρίσει ότι η ώρα ήρθε των δομικών αλλαγών. Οικονομική αυτοδυναμία των Δήμων και οπωσδήποτε, όπως είπα, εκσυγχρονισμός και απλοποίηση του νομοθετικού πλαισίου.
Τόσα χρόνια, δικαιολογημένα ή όχι, σωρεύονταν διαρκώς προληπτικοί μηχανισμοί ελέγχου της Αυτοδιοίκησης. Όλο αυτό πλέον έχει διαμορφώσει ένα τέτοιο πλέγμα που μας έχει κρατήσει σε πλήρη ακινησία. Εγώ νιώθω συχνά τα χέρια μου δεμένα. Θέλουμε να κάνουμε έργο, θέλουμε να προσφέρουμε και όλη αυτή η σώρευση των διαδικασιών που καταλήγει σε ένα πλήρη παραλογισμό, μας κρατά καθηλωμένους.
Πρέπει να αντιστραφεί αυτή η κατάσταση. Πρέπει να υπάρξει ένα τεκμήριο εμπιστοσύνης το λέω εγώ, τεκμήριο εμπιστοσύνης προς την Αυτοδιοίκηση, μαχητό όπως λέμε. Εκ των υστέρων να έρχονται οι έλεγχοι, να είναι πολύ αυστηροί. Δεν μπορεί άλλο να πάει αυτή η κατάσταση με όλους αυτούς τους μηχανισμούς προληπτικού ελέγχου.
Μπορούμε λοιπόν να συμφωνήσουμε ότι αυτή είναι η Αυτοδιοίκηση που θέλουμε; Με αυτό το τεκμήριο εμπιστοσύνης;
Σας ευχαριστώ πολύ.