Του Γιάννη Μπουτάρη, δημάρχου Θεσσαλονίκης
Συμπληρώνεται ένας χρόνος από την υπογραφή του μνημονίου από την κυβέρνηση της χώρας. Τις επιπτώσεις τις βιώνουμε όλοι καθημερινά. Δεν θα ήθελα να υπεισέλθω στη συζήτηση περί μνημονίου, η οποία είναι ανεξάντλητη και στη βάση της οποίας θα μπορούσαν να αναπτυχθούν πολλά και σημαντικά επιχειρήματα.
Ανεξάρτητα από την πολιτική τοποθέτηση του καθενός μας και τη θέση του για την ύπαρξη ή όχι ελλειμμάτων στον προϋπολογισμό μιας χώρας, ένα πράγμα είναι πέραν πάσης αμφισβήτησης, ανεξάρτητα πολιτικής τοποθέτησης:
Η προσφυγή μιας χώρας σε δανεισμό, με στόχο την πληρωμή μισθών, συντάξεων, και λειτουργικών δαπανών, συνιστά εθνική κατάντια και απόδειξη της – σε βάθους χρόνου – ανεπάρκειας της πολιτικής και διοικητικής πυραμίδας της χώρας.
Η Τοπική Αυτοδιοίκηση έχει και αυτή ένα σημαντικό μερίδιο ευθύνης σ’ αυτήν την υπόθεση. Δυστυχώς, αναπαρήγαγε τις παθογένειες της κεντρικής διοίκησης με το χειρότερο δυνατό τρόπο. Η διαφθορά και οι πελατειακές σχέσεις ήταν καθημερινά φαινόμενα, αλλοιώνοντας σε σημαντικό βαθμό το μεγάλο πλεονέκτημα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης: Αυτό της εγγύτητας της διοίκησης και του πολίτη, η οποία αναβαθμίζει σημαντικά την έννοια της πολιτικής διαδικασίας στα μάτια του απλού πολίτη.
Άλλωστε, η αρχή της επικουρικότητας, η οποία είναι βασική λειτουργία των θεσμικών οργάνων της Ε.Ε., πρεσβεύει την άσκηση της εξουσίας στο χαμηλότερο δυνατό διοικητικό επίπεδο όπου αυτό είναι δυνατόν.
Ο ρόλος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στην παραγωγή δημοσίων αγαθών και υπηρεσιών –ιδιαίτερα σε τομείς που άπτονται της καθημερινότητας του πολίτη–, αλλά και σε άλλους τομείς αναβαθμίζεται συνεχώς. Οι δομές της Τοπικής Αυτοδιοίκησης (δήμος-περιφέρεια) υποκαθιστούν με αυξανόμενο ρυθμό τις λειτουργίες της Κεντρικής Διοίκησης οι οποίες αποκτούν ένα πιο επιτελικό χαρακτήρα.
Η ευθύνη που βαραίνει όλους μας, μετά από τη θεσμική μεταρρύθμιση του «Καλλικράτη», είναι ιδιαίτερα αυξημένη. Ιδιαίτερα στους δήμους, όπου ο ανταποδοτικός χαρακτήρας των τελών που εισπράττουν οι υπηρεσίες καθιστά τους πολίτες δικαίως πιο απαιτητικούς και με προσμονή άμεσων αποτελεσμάτων. Οι ηγεσίες των δήμων έχουν τη μεγάλη ευκαιρία σήμερα ν’ αλλάξουν τον τρόπο με τον οποίο έβλεπαν οι πολίτες την πολιτική μέχρι τώρα. Να νιώσουν ότι οι λύσεις στα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε σήμερα δεν μπορεί παρά να είναι πολιτικές. Και αυτό μπορεί να ξεκινήσει από τους δήμους.
Μπορεί να ξεκινήσει από τη σωστή διαχείριση των πόρων που με τόσο δυσκολία καταβάλλουν οι πολίτες, από τη βελτίωση της εξυπηρέτησης των πολιτών από τις υπηρεσίες μας. Μπορεί σίγουρα και πρέπει να ξεκινήσει από τη συνολική αλλαγή του τρόπου που βλέπουμε εμείς την πολιτική διαδικασία και ασκούμε τη διαχείριση των δημοσίων πραγμάτων. Να είστε σίγουροι ότι η αλλαγή αυτή θα αποτελέσει μια σημαντική συμβολή στην προσπάθεια επανεκκίνησης της χώρας στη μετά μνημονίου εποχή.