Αλλαγές στον τρόπο απόδοσης της ελληνικής ιθαγένειας με στόχο την απλοποίηση και επιτάχυνση των διαδικασιών προανήγγειλαν σε συνέντευξη Τύπου, ο υπουργός Εσωτερικών, Πάνος Σκουρλέτης και ο ειδικός τομεακός γραμματέας Ιθαγένειας, Λάμπρος Μπαλτσιώτης.
Όπως ανέφεραν, εντός του έτους θα αναρτηθεί στο διαδίκτυο «δεξαμενή» 300 ερωτήσεων- απαντήσεων, από τις οποίες θα επιλέγονται τυχαία με ηλεκτρονικό τρόπο οι 30 από αυτές, οι οποίες θα είναι διαβαθμισμένης δυσκολίας. Οι υποψήφιοι για να περάσουν τη δοκιμασία θα πρέπει να απαντήσουν σωστά σε 20 από αυτές. Το σύστημα βασίζεται στα γερμανικά πρότυπα και έχει ως πλεονεκτήματα τη μείωση του διοικητικού φόρτου, την εξάλειψη οποιασδήποτε «εξωθεσμικής παρέμβασης», και την ομογενοποίηση της διαδικασίας. Αυτό το τελευταίο σημαίνει ότι με την εφαρμογή του συγκεκριμένου μοντέλου θα παύσουν οι διαφοροποιήσεις που παρατηρούνται μεταξύ των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων, όπου σε ορισμένες περιπτώσεις υποψήφιοι καλούνται να απαντήσουν σε πολλές και εξαιρετικά δύσκολες ερωτήσεις και σε άλλες οι ερωτήσεις είναι λίγες και εύκολες.
Επιπλέον, αναμένεται να θεσπιστεί διάταξη που θα προβλέπει την απόκτηση της ελληνικής ιθαγένειας μετά από 12 έτη νόμιμης παραμονής στη χώρα. Αυτό αφορά περίπου 250.000 πρόσωπα, τα οποία δεν καλύπτονται από το είδος της άδειας παραμονής που κατέχουν για να υποβάλλουν το αίτημα της ιθαγένειας.
Στόχος του υπουργείου, όπως αναφέρθηκε, είναι να μειωθεί ο χρόνος απόδοσης της ιθαγένειας, καθώς ενώ ο νόμος προβλέπει αυτό να γίνεται μέσα σε ένα έτος από την υποβολή της αίτησης, στην πράξη η αναμονή κατά μέσο όρο είναι από 2 έως 4 χρόνια, ενώ υπάρχουν και περιπτώσεις που φτάνει και τα 6 χρόνια. Επιπλέον, υπάρχει η πρόθεση, σε βάθος χρόνου, για πλήρη ψηφιοποίηση των φακέλων των υποψηφίων.
Οι κ.κ. Σκουρλέτης και Μπαλτσιώτης ανέφεραν ακόμα ότι τους επόμενους μήνες θα δημιουργηθεί νομοθετικό πλαίσιο για απόδοση της ελληνικής ιθαγένειες στους Ρομά που μέχρι σήμερα παραμένουν ανιθαγεννείς. Με νομοθετική διάταξη θα αντιμετωπίζονται, επίσης, ειδικές περιπτώσεις, όπως παιδιά ΑμεΑ, πάσχοντες από ψυχικά νοσήματα και νοητική υστέρηση, καθώς και υποψήφιοι άνω των 65 ετών, οι οποίοι θα απαλλάσσονται από την υποχρέωση να υποβάλλονται σε τεστ γεωγραφίας, ιστορίας ή πολιτικών θεσμών, ενώ θα αρκεί η γνώση της ελληνικής γλώσσας.
Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία από το πληροφοριακό σύστημα «Ιθαγένεια», το 2017 απέκτησαν την ελληνική ιθαγένεια 33.718 πολίτες, εκ των οποίων οι 24.785 (οι 22.820, ποσοστό 92,07% αφορά πρώην Αλβανούς) λόγω γέννησης ή φοίτησης στη χώρα μας, με βάση τον νόμο 4332/15. Την ιθαγένεια μέσω πολιτογράφησης απέκτησαν το ίδιο έτος 3.676 ομογενείς (οι 3.426 ή το 93,20% εξ αυτών προερχόμενοι από την Αλβανία) και 3.483 αλλογενείς (από την Αλβανία οι 2.117 ή ποσοστό 60,78%).
Παράλληλα, απορρίφθηκαν 1.480 αιτήματα και ανακλήθηκαν θετικές αποφάσεις σε 46 περιπτώσεις. Αποδεκτά σε ποσοστό 98,91% γίνονται τα αιτήματα για απόκτηση της ελληνικής ιθαγένειας λόγω γέννησης/φοίτησης στην Ελλάδα, κατά 96,68% για πολιτογράφηση ομογενών, κατά 74,30% για πολιτογράφηση αλλογενών και κατά 80,44% οι λοιπές κατηγορίες.