H κατάρτιση Εθνικού Μητρώου Επιτελικών Στελεχών Δηµόσιας Διοίκησης, η δημιουργία Ειδικού Συστήματος Αξιολόγησης, η βαθµολογική διάρθρωση θέσεων και η ανάπτυξη ενός ειδικού Συστήματος Επιλογής Προϊσταµένων, αποτελούν τους βασικούς πυλώνες του νομοσχεδίου «Διαφάνεια – αξιοκρατία και αποτελεσµατικότητα της Δηµόσιας Διοίκησης» το οποίο ψηφίστηκε χθες στη Βουλή επί της αρχής.
Από το νομοσχέδιο έχει αποσυρθεί τελικά το άρθρο 48 σύμφωνα στο οποίο προβλεπόταν η κατ’ εξαίρεση παραίτηση των ΟΤΑ από ένδικα μέσα σε πρωτόδικες αποφάσεις που διατάσσουν την παραμονή ή την επάνοδο εργαζομένων στην υπηρεσία τους. Στο ίδιο άρθρο προέβλεπε επίσης την άρση του αξιόποινου των πράξεων και την παύση των διώξεων κατά αιρετών και οργανώσεων της τοπικής διοίκησης που δεν είχαν ασκήσει ένδικα μέσα ή είχαν παρατείνει συμβάσεις εργασίας ορισμένου χρόνου προσωπικού των ΟΤΑ. Όπως υπογράμμισε ο Π. Κουρουμπλής το άρθρο αποσύρθηκε νέα επεξεργασία.
Ωστόσο στο νομοσχέδιο έχει συμπεριληφθεί τροπολογία σύμφωνα με την οποία
Οι δημοτικοί υπάλληλοι, όπως και οι δημόσιοι υπάλληλοι θα απολύονται αυτοδικαίως από την υπηρεσία τους στην ηλικία των 67 ετών, αντί των 65 όπως που ίσχυε μέχρι σήμερα.
Οι Βασικές αλλαγές με το νέο θεσμικό πλαίσιο
Σύμφωνα με το νέο θεσμικό πλαίσιο η επιλογή θα γίνεται από ειδικό συμβούλιο, υπό το ΑΣΕΠ, βάσει των προσόντων των υποψηφίων, γεγονός που εκτιμάται ότι θα συμβάλει στην αποκομματικοποίηση του δημοσίου τομέα.Η εφαρμογή στην πράξη εκτιμάται ότι θα απαιτήσει δύο με τρία χρόνια, καθώς απαιτείται σειρά παρεμβάσεων όπως η σύσταση του Μητρώου, η δημιουργία οργανογραμμάτων στις υπηρεσίες που δεν διαθέτουν, καθώς και η επαναξιολόγηση των ήδη υπαρχόντων των υπουργείων. Ο αναπληρωτής υπουργός σημείωσε ότι η στελέχωση με το νέο σύστημα θα γίνει ομαλά, καθώς το μέτρο θα εφαρμοστεί όπου οι σχετικές θέσεις είναι κενές ή λήγει η θητεία των στελεχών. Όσον αφορά το σύστημα αξιολόγησης, αυτό περιλαμβάνει τη «βαθμολόγηση» των μονίμων υπαλλήλων και των υπαλλήλων με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου σε όλο το δημόσιο τομέα (εξαιρούνται οι εκπαιδευτικοί και οι θρησκευτικοί λειτουργοί) από τους προϊσταμένους τους αλλά και των τελευταίων από τους υφισταμένους τους.
Υπάρχει επίσης μέριμνα και για την αξιολόγηση των υπηρεσιών από τους συναλλασσόμενους πολίτες ανά δίμηνο. Σύμφωνα με τον κ. Βερναρδάκη, το νέο σύστημα αξιολόγησης δεν έχει τιμωρητικό χαρακτήρα, καθώς δεν συνδέεται με διαθεσιμότητες ή με απολύσεις. Αποτελεί εργαλείο βελτίωσης της απόδοσης των υπαλλήλων και των δομών του Δημοσίου, γεγονός που θα έχει θετικό αντίκτυπο στις παρεχόμενες υπηρεσίες προς την κοινωνία» υπογράμμισε.
Σχετικά με την επιλογή προϊσταμένων (γενικών διευθυντών, διευθυντών, τμηματαρχών) λαμβάνονται υπόψη τα τυπικά, εκπαιδευτικά προσόντα και τα προσόντα επαγγελματικής κατάρτισης, η εμπειρία στην άσκηση καθηκόντων ευθύνης (συμπεριλαμβανομένης της θητείας στον ιδιωτικό τομέα), ο βαθμός της αξιολόγησης, καθώς και η μοριοδότηση από τη συνέντευξη. Η συνέντευξη, την οποία διενεργεί ανεξάρτητη επιτροπή υπό το ΑΣΕΠ, θα είναι ανοιχτή για το κοινό και θα κρατούνται πρακτικά ώστε να διασφαλιστεί το αδιάβλητο του συστήματος και να αποφευχθούν τυχόν πρακτικές αναπαραγωγής του πελατειακού συστήματος.
Παρακάτω αναφέρονται ενδεικτικές περιπτώσεις άρθρων.
- Από το άρθρο 1 έως το 14, προβλέπεται η δημιουργία του μητρώου των στελεχών, τα οποία θα αξιοποιούνται και στα γραφεία των υπουργών. Μέσα από το ΑΣΕΠ και την Σχολή Δημόσιας Διοίκησης θα μπορούν να αξιοποιηθούν στον ανώτατο βαθμό.
- Από το άρθρο 14 έως το 24 γίνεται αξιολόγηση όλων των δημοσίων υπαλλήλων.
- Από το 25 έως το 31 άρθρο προβλέπεται η απελευθέρωση του βαθμολογίου. Στην αξιολόγηση προβλέπεται και συνέντευξη όπου ο κάθε κριτής θα βαθμολογεί ξεχωριστά και τα πρακτικά των συνεντεύξεων αυτών, θα δημοσιεύονται.
- Στο άρθρο 21 προβλέπεται η σύσταση Ειδικής Επιτροπή Αξιολόγησης ανά φορέα
- Στο άρθρο 82 μπαίνει ειδική πρόβλεψη σύμφωνα με την οποία μειώνεται κατά δύο έτη ο χρόνος βαθμολογικής εξέλιξης όσων είναι κάτοχοι τίτλου ΙΕΚ.
- Με το άρθρο 36 αναπροσαρμόζονται τα έτη που μπορεί να παραμείνει ένας εργαζόμενος στο δημόσιο. Συγκεκριμένα η αναπροσαρμογή προβλέπει παραμονή μέχρι τα 67 έτη .