Στις… πέντε γαίες του ονείρου
Cinque Terre: Πέντε Γαίες ή Πέντε Χωριά. Riomaggiore, Manarola, Corniglia, Vernazza, Monterosso. Ιδιαίτερα δημοφιλή, τα Πέντε Χωριά βρίσκονται στην περιοχή της Λιγουρίας, στην καρδιά της ιταλικής Ριβιέρας. Η ακτογραμμή, τα Cinque Terre και οι γύρω λόφοι αποτελούν μέρος του ομώνυμου Εθνικού Πάρκου και είναι προστατευμένη περιοχή. Από το 1999 ανήκουν στην παγκόσμια κληρονομιά της Unesco.
Ο τόπος παρέμεινε αναλλοίωτος στους αιώνες που πέρασαν. Οι κάτοικοι, ερωτευμένοι με τον τόπο τους, με σκληρή δουλειά έκτισαν τα σπίτια τους και έστησαν προσεκτικά τα νοικοκυριά τους, μετασχηματίζοντας γκρεμούς και τραχιά γη σε γόνιμο έδαφος για την καλλιέργεια αμπελώνων, ελαιόδενδρων και οπωρώνων. Οι λέξεις για να περιγράψει κανείς τα Cinque Terre δεν επαρκούν για να αποδώσουν την οπτική γλώσσα και για να αποτυπώσουν την πλημμυρίδα των αισθήσεων. Η καλοθωριά του μοναδικού και του αυθεντικού τις ξεπερνάει. Πρόκειται για έργο τέχνης της φύσης.
Απλωμένα κατά μήκος μιας συνεχούς ακτογραμμής, πλαισιώνονται από κόλπους, απόκρημνους βράχους, σπηλιές. Τα καθαρά και βαθιά νερά βρίθουν από ζωή. Μικρά σοκάκια, τα carruggi, μεσαιωνικά τείχη, σκάλες, πύργοι, καμπαναριά, είναι σημεία αναφοράς τους. Η ζωντάνια και η ποικιλία των χρωμάτων των κατοικιών είναι από τα στοιχεία που χαρακτηρίζουν τα Πέντε Χωριά. Το αυτοκίνητο εδώ δεν έχει θέση. Θα πρέπει να το εγκαταλείψεις σε κάποιον από τους χώρους στάθμευσης που υπάρχουν έξω από τα χωριά. Από ’κεί και πέρα μπορεί κανείς να συνεχίσει ανενόχλητος με τα πόδια. Μεταξύ τους συνδέονται με τρένο, που όμως δεν σταματά σε όλα τα χωριά, ακτοπλοϊκά –εκτός από την Corniglia, μιας και δεν έχει πρόσβαση στη θάλασσα–, αλλά και με μονοπάτια για τους εξοπλισμένους μ’ ένα καλό ζευγάρι αθλητικών παπουτσιών, λάτρεις της πεζοπορίας. Η πεζοπορία από το ένα χωριό στο άλλο είναι και ο πιο ιδανικός τρόπος για να επισκεφθεί κανείς και τα Πέντε Χωριά, χρειάζεται όμως να διασχίσει συνολικά 18 χιλιόμετρα από το πρώτο χωριό έως το τελευταίο. Τα σχεδιασμένα μονοπάτια της διαδρομής περνούν μέσα από υψώματα και γκρεμούς, βράχια και κόλπους, προστατευμένους από τους ανέμους, αλλά και αμπελώνες.
Riomaggiore
To Riomaggiore είναι το πρώτο χωριό ξεκινώντας από τη La Spezzia. Mε έδαφος επικλινές είναι οικοδομημένο ανάμεσα σε δύο απότομους λόφους. Διασχίζεται από σκάλες, που περνούν δίπλα από ψηλά χρωματιστά κτίρια, με παραδοσιακά χρώματα, που φτάνουν μέχρι το μικρό λιμανάκι στη θάλασσα. Κάτω από την κύρια οδό κυλάει ο ποταμός Rivous Maior, που έδωσε το όνομά του στο χωριό. Εκεί υπάρχει και η διάσημη Via del Amore, η Οδός του Ερωτα, το περίφημο μονοπάτι του Εθνικού Πάρκου. Χαραγμένο στα βράχια δεσπόζει πάνω από τη θάλασσα και οδηγεί στη Manarola μέσα από μια μοναδική διαδρομή. Η Via del Amore έχει συνολικό μήκος μόλις 1,6 χιλιόμετρα και θεωρείται από τις πιο ρομαντικές διαδρομές της Ευρώπης.
ManarolaH Manarola είναι η πιο παλιά από τα Cinque Terre, με τη φημισμένη εκκλησία του San Lorenzo, που χρονολογείται από το 1338, να δεσπόζει. Η τοπική διάλεκτος είναι Manarolese. Αμφιθετρικά κτισμένη μοιάζει να κρέμεται από τους απόκρημνους μαύρους βράχους, καταλήγοντας σ’ ένα μικρό προστατευμένο λιμανάκι. Αν και δεν διαθέτει πραγματική παραλία, είναι ιδανική για όσους αγαπούν το κολύμπι σε βαθιά νερά. Η πλατεία της πόλης –γνωστή ως Piazza Capellini– είναι διακοσμημένη με ψηφιδωτά, κατασκευάστηκε το 2004 και αποτελεί για τους κατοίκους αλλά και για τους επισκέπτες τόπο συγκέντρωσης και αναψυχής. Η βόλτα στους αμπελώνες της Manarola οδηγεί και στο μονοπάτι που μεταφέρει τον επισκέπτη στο επόμενο χωριό, την Corniglia.
Corniglia
Η Corniglia είναι το μόνο από τα πέντε χωριά που δεν έχει άμεση πρόσβαση στη θάλασσα. Είναι χτισμένο στην κορυφή του λόφου και είναι το πιο ήσυχο και λιγότερο τουριστικό χωριό από τα πέντε.
Στενά και μικρά καλντερίμια οδηγούν στο ξέφωτο της μικρής πλατείας με τα λιγοστά μαγαζιά, αλλά και στην άκρη του χωριού πάνω από το γκρεμό, με θέα το απέραντο γαλάζιο και τα άλλα χωριά αριστερά και δεξιά. Οποιου το «λέει η καρδιά του» η σκάλα Landarina, με τα 377 σκαλοπάτια, μπορεί να τον οδηγήσει στο χωριό, αλλιώς, εναλλακτικά, μπορεί να ακολουθήσει το δρόμο από το Σιδηροδρομικό Σταθμό.
Ο κεντρικός δρόμος της Corniglia, η Via Fieschi, οδηγεί στην εκκλησία του Αγίου Πέτρου, που χρονολογείται από το 14ο αιώνα, και κτίστηκε στα ερείπια του προηγούμενου που πιθανότατα χρονολογείται από τον 11ο αιώνα. Κοντά στο ναό του Αγίου Πέτρου υπάρχουν και τα ερείπια παλιού πύργου που κτίσθηκε το 16ο αιώνα και τα οποία είναι ακόμη ορατά. Από τη βεράντα της Santa Maria, στην οποία φθάνεις μέσω της Via Fieschi, μπορεί να θαυμάσει κανείς την καταπληκτική θέα προς τη θάλασσα με το μάτι να φθάνει από τη Manarola έως και το San Bernardino. Εκεί κοντά στη Santa Maria βρίσκεται και η θεατρική σκηνή της Αγίας Αικατερίνης ανάμεσα στα σπίτια. Στην πίσω πλευρά της πόλης, με κατεύθυνση προς τη Vernazza, ο επισκέπτης μπορεί να δει την παραλία του Guvano.
Vernazza
Είναι ένα ψαροχώρι, με ασφαλές φυσικό λιμάνι και ναυτική παράδοση. H Vernazza έχει το μοναδικό φυσικό λιμάνι της Cinque Terre. Απότομα, στενά δρομάκια καταλήγουν στον κεντρικό δρόμο που ξεκινά από ψηλά, περνά κάτω από το σιδηροδρομικό σταθμό και καταλήγει σε μια μικρή πλατεία τη Piazza Marconi, που βρίσκεται κοντά στο λιμάνι και δίπλα σε μια μικρή προστατευμένη από τους αέρηδες παραλία. Τα σημαντικά αρχιτεκτονικά μνημεία, οι αψίδες, οι στοές, οι μεγαλοπρεπείς πύλες, μαρτυρούν ότι το βιοτικό επίπεδο των κατοίκων της πόλης κατά το παρελθόν ήταν ανώτερο από εκείνο των υπόλοιπων Cinque Terre. Εκεί και η εκκλησία της Santa Margherita di Antiochia.
Στην κορυφή του βράχου, στη μια πλευρά, βρίσκεται το μικρό κάστρο, το πυργόσπιτο Doria, τo καλύτερο παρατηρητήριο του χωριού, απ’ όπου ο επισκέπτης μπορεί να θαυμάσει τη θέα προς το χωριό και προς τη θάλασσα.
Monterosso al mare (ή απλά Monterosso)
Το Monterosso χωρίζεται στα δύο από το λόφο του Αγίου Χριστοφόρου. Στο παλιό τμήμα, στο Monterosso Vecchio, όπου βρίσκεται το μεσαιωνικό ιστορικό κέντρο της, και στο καινούριο με τις νέες κατοικίες που εκτείνεται κατά μήκος της μακριάς παραλίας. Το παλιό και το νέο χωριό ενώνονται μεταξύ τους με το τούνελ του λόφου του Αγίου Χριστοφόρου. Το παλιό Monterosso έχει παραμείνει αναλλοίωτο στο χρόνο με τους πύργους και τα λιθόστρωτα σοκάκια, τα carruggi, τα οχυρωματικά έργα που προστάτευαν από τις θαλάσσιες επιδρομές. Ο επισκέπτης ανάμεσα σε άλλα μπορεί να δει τους τρεις κυκλικούς πύργους, μέρος των τειχών της πόλης, το κωδωνοστάσιο της εκκλησίας του Αγίου Ιωάννη, τον πύργο της Αυγής και την εκκλησία των πατέρων Καπουτσίνων, απ’ όπου μπορεί να θαυμάσει την πανοραμική θέα του χωριού και τα ακρωτήρια που περικλείουν τα Πέντε Χωριά.
Το ταξίδι της γεύσης στις Πέντε Γαίες
Η τοπική κουζίνα στα Cinque Terre περιλαμβάνει κυρίως θαλασσινά. Τα τρόφι (είδος ζυμαρικού), η σάλτσα πέστο με βασιλικό, φουντούκια και παρμεζάνα, οι ατζούγιες, ο τόνος με σκόρδο σε παρθένο ελαιόλαδο ή το ριζότο των ψαράδων αποτελούν μέρος των τοπικών εδεσμάτων που συμπληρώνεται από το κρασί που παράγει ο τόπος. Και φυσικά δεν θα έχει ολοκληρώσει κάποιος το γαστριμαργικό του ταξίδι αν δεν δοκιμάσει και το παραδοσιακό γλυκό των Πέντε Γαιών που είναι το sacripantina. Κύρια συστατικά του τα μπισκότα, το κακάο και το ρούμι.