Η 50η Σύνοδος του Κογκρέσου Τοπικών και Περιφερειακών Αρχών του Συμβουλίου της Ευρώπης, που θα πραγματοποιηθεί από τις 30 Μαρτίου έως τις 2 Απριλίου 2026 στο Στρασβούργο, αναδεικνύεται σε κομβικό σημείο για τη συζήτηση γύρω από το μέλλον της ευρωπαϊκής δημοκρατίας.
Σε μια περίοδο πολλαπλών κρίσεων, από τον πόλεμο στην Ουκρανία έως την κρίση εμπιστοσύνης στους θεσμούς, η Τοπική Αυτοδιοίκηση επανέρχεται στο προσκήνιο όχι απλώς ως διαχειριστικός μηχανισμός, αλλά ως βασικός πυλώνας δημοκρατικής ανθεκτικότητας.
Εκλογή νέας ηγεσίας στο Κογκρέσο
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η εκλογή της νέας προεδρίας του Κογκρέσου που αφορά την εκλογή του Προέδρου του Κογκρέσου, του Προέδρου του Τμήματος Τοπικών Αρχών και του Προέδρου του Τμήματος Περιφερειακών Αρχών, καθώς και των προεδρείων των βασικών επιτροπών. Η διαδικασία αυτή αναμένεται να καθορίσει τις προτεραιότητες και την κατεύθυνση της ευρωπαϊκής Τοπικής Αυτοδιοίκησης τα επόμενα χρόνια.
Τοπική διακυβέρνηση και ανασυγκρότηση της Ουκρανίας
Κεντρικό θέμα της Συνόδου αποτελεί η ανοικοδόμηση της Ουκρανίας, με ιδιαίτερη έμφαση στον ρόλο των τοπικών και περιφερειακών αρχών. Η συζήτηση μετατοπίζεται από τις υποδομές στη θεσμική ανασυγκρότηση, αναδεικνύοντας τη σημασία της αποκέντρωσης και της τοπικής διακυβέρνησης ως βασικών παραγόντων για τη βιώσιμη ανάκαμψη.
Παρακολούθηση της τοπικής δημοκρατίας στη Γεωργία
Παράλληλα, ιδιαίτερο βάρος δίνεται στην κατάσταση της τοπικής δημοκρατίας στη Γεωργία, σε μια συγκυρία όπου η δημοκρατική πορεία της χώρας συνδέεται άμεσα με την ευρωπαϊκή της προοπτική. Το ζήτημα αυτό αναδεικνύει τα όρια αλλά και τις δυνατότητες επιρροής των ευρωπαϊκών θεσμών σε εθνικό επίπεδο.
Ακεραιότητα εκλογών και αξιοπιστία
Σημαντική θέση στην ατζέντα καταλαμβάνει και η ακεραιότητα των τοπικών εκλογών, με το Κογκρέσο να εστιάζει στην αξιοπιστία, τη διαφάνεια και την προστασία των εκλογικών διαδικασιών. Η συζήτηση αυτή επιβεβαιώνει ότι η ποιότητα της δημοκρατίας κρίνεται σε μεγάλο βαθμό στο τοπικό επίπεδο, εκεί όπου οι πολίτες έρχονται σε άμεση επαφή με τους θεσμούς. Μέσα από εργαλεία όπως η αξιολόγηση του Ευρωπαϊκού Χάρτη Τοπικής Αυτοδιοίκησης και η παρακολούθηση εκλογικών διαδικασιών, το Κογκρέσο διαδραματίζει ουσιαστικό ρόλο στη διασφάλιση της δημοκρατικής λειτουργίας σε τοπικό επίπεδο.
Βία κατά αιρετών: μια νέα πρόκληση για τη δημοκρατία
Ταυτόχρονα, αναδεικνύεται ως νέα πρόκληση το φαινόμενο της αυξανόμενης βίας και των απειλών κατά αιρετών, γεγονός που επηρεάζει άμεσα τη λειτουργία της τοπικής διακυβέρνησης και την άσκηση των δημοκρατικών δικαιωμάτων.
Είναι σαφές ότι το Κογκρέσο, εκπροσωπώντας περισσότερες από 130.000 τοπικές και περιφερειακές κοινότητες στα 46 κράτη-μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης, παραμένει ένας από τους βασικούς θεσμούς παρακολούθησης και ενίσχυσης της τοπικής δημοκρατίας.
Σε ένα περιβάλλον αυξανόμενης αβεβαιότητας, η Σύνοδος αυτή αναδεικνύει ότι η δημοκρατία δεν δοκιμάζεται μόνο σε εθνικό ή ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά κυρίως στις πόλεις και τις περιφέρειες, όπου διαμορφώνεται η καθημερινή σχέση των πολιτών με τους θεσμούς.
Τι είναι το Κογκρέσο Τοπικών και Περιφερειακών Αρχών
Το Κογκρέσο Τοπικών και Περιφερειακών Αρχών αποτελεί θεσμικό όργανο του Συμβουλίου της Ευρώπης, που εκπροσωπεί αιρετούς από δήμους και περιφέρειες των 46 κρατών-μελών. Παρακολουθεί την κατάσταση της τοπικής δημοκρατίας, διατυπώνει προτάσεις πολιτικής και ενισχύει τη συνεργασία μεταξύ των ευρωπαϊκών τοπικών αρχών. Απαρτίζεται από 306 τακτικά και ισάριθμα αναπληρωματικά μέλη και εκπροσωπεί περισσότερες από 130.000 τοπικές και περιφερειακές κοινότητες. Η Ελλάδα συμμετέχει με 7 τακτικά και ισάριθμα αναπληρωματικά μέλη, με επικεφαλής της εθνικής αντιπροσωπείας τον Περιφερειάρχη Στερεάς Ελλάδας κ. Σπανό.
Για περισσότερες πληροφορίες ανατρέξτε ΕΔΩ.